Kennis over Europa

EBN inventariseert initiatieven die kennis over Europa en Europese waarden versterken

Bij de komende Europese verkiezingen tekenen zich in het politieke spectrum meer dan in het verleden duidelijke scheidslijnen af, met name die tussen voorstanders en tegenstanders van verdieping van het Europese

integratieproces, of zelfs die tussen voor en tegen EU- lidmaatschap. Er zal dus kleur moeten worden bekend. Oud EBN-voorzitter Joost van Iersel schreef in dit verband onlangs een artikel waarin hij inging op enkele fundamentele dilemma’s onder meer inzake identiteit en Europese waarden.

Een bredere kennis onder de burgers van de Europese gang van zaken zal een beter zicht opleveren op wat Europa wezenlijk betekent.

Daarom maakt de EBN een inventarisatie van alle initiatieven in Nederland die daartoe bijdragen. Deze treft u hieronder aan. Lezers die deze inventarisatie willen aanvullen, nodigen wij bij deze gaarne uit tot een reactie.

 

 

EU Back to School

Buitenlandse Zaken en andere departementen verzorgen voorlichting over de Europese Unie aan scholen

Het programma EU Back to School geeft ambtenaren van alle ministeries en Europese instellingen de gelegenheid gastlessen over Europa te geven. En om met jongeren in gesprek te gaan over het werk dat zij doen. In de lessen staat uitwisseling van ervaringen, meningen en ideeën over Europese onderwerpen centraal. In tegenstelling tot een standaardles over de instanties van de Europese Unie, is EU Back to School bedoeld om de leerlingen bewust te maken van de Europese Unie door in te gaan op actuele thema’s. De scholieren en studenten worden uitgenodigd actief deel te nemen en met elkaar én de gastdocent in debat te gaan.

Het ministerie van Buitenlandse Zaken ontwikkelt en coördineert dit programma in Nederland. Het ministerie stimuleert ook haar eigen medewerkers om gastlessen te verzorgen op een basisschool, middelbare school, hogeschool of universiteit. EU Back to School begon in 2007 als een initiatief van Duitsland tijdens hun halfjaarlijkse EU-voorzitterschap. Het idee werd ondersteund door de Europese Commissie. Inmiddels bieden diverse lidstaten het programma aan.

De interactieve lesmethode die Buitenlandse Zaken gebruikt voor het programma EU Back to School is gemaakt door en voor jongeren. In de gastles worden de scholieren en studenten aangemoedigd om met elkaar en de gastdocent in debat te gaan over Europese onderwerpen. Zowel de gastdocent als de scholieren en studenten delen hun mening over en ervaringen met Europa en gaan hierover in gesprek. De lesmethode is flexibel inzetbaar voor alle niveaus, scholen en Europese onderwerpen.

In het schooljaar 2017/2018 hebben de gastdocenten van het EU Back to School programma 151 gastlessen verzorgd aan bijna 5000 leerlingen. Ongeveer 150 gastdocenten hebben zich opgegeven voor het programma en zij geven gastlessen door heel Nederland. Klassen waaraan gastlessen worden verzorgt zijn heel verschillend, zo geven docenten van VMBO/MBO klassen zich op, maar ook docenten van VWO en gymnasium klassen. Er worden zelfs gastlessen verzorgd aan groep 7/8 van de lagere school. Voor meer informatie kunt u naar de website: www.rijksoverheid.nl/eubts. Hier vindt u ook gratis lesmateriaal over de Europese Unie en de komende Europese verkiezingen.

Nederlandse Jeugdraad actief naar jongeren over Europa

Mijn naam is Max van der Breggen, ik ben momenteel jongerenvertegenwoordiger Europese Zaken, samen met mijn collega Veerle Pieters. Wij zijn allebei verkozen door de lid-organisaties van NJR (Nationale Jeugdraad) na een zorgvuldig en intens sollicitatieproces. Beiden zijn we verkozen voor een termijn van 2 jaar, ik zit nu ongeveer op 2/3 van dat termijn en Veerle op 1/3.

Als jongerenvertegenwoordiger hebben wij de bijzondere taak om de stem van jongeren te laten klinken bij politici en beleidsmakers. Wij doen dat op Europees niveau, dus voornamelijk bij het Europese parlement en de Europese Raad. Zo onderhouden wij nauw contact met beleidsmedewerkers over het thema jeugd met wie we ook samen naar de Europese Jeugdconferentie gaan. Die conferentie vindt twee keer per jaar plaats. Daarnaast vertegenwoordigen wij ook NJR bij de Europese Jeugdraad, het  ‘the European Youth Forum’.

Om legitimiteit te verkrijgen als jongerenvertegenwoordiger is het zaak dat je zoveel mogelijk jongeren spreekt over de thema’s die hen aangaan. Veerle en ik geven daarom veel gastlessen op middelbare scholen en MBO’s. Door middel van een interactieve les over Europa en de Europese Unie krijgen wij input van jongeren over de Europese thema’s waar wij op supranationaal niveau mee bezig zijn.

Een van deze thema’s is Europees burgerschapsonderwijs. Dit is meteen ook een lastig onderwerp omdat de Europese Unie, als het gaat om jeugd, in principe geen bindende besluiten kan nemen, behalve dat zij het uitwisselen van ‘best practices’ en ideeën in het algemeen kan faciliteren. Onze partners bij VWS – directie jeugd (ministerie van volksgezondheid, welzijn, en sport) moeten met dit onderwerp voorzichtig omgaan omdat de portefeuille onderwijs in principe bij OCW (ministerie van onderwijs, cultuur, en wetenschap) ligt – echte concrete stappen zetten blijft dus een beetje lastig. Een andere aanpak is om gewoon direct hier in Nederland te lobbyen voor meer onderwijs over Europa in de Klas, maar ook dat blijkt niet zo makkelijk te zijn. Wat wij hebben gemerk met betrekking tot het onderwijsbeleid hier in Nederland, als het gaat om een bepaald thema invoegen in het curriculum, is dat je één van de ontelbare belanghebbende bent – er zijn zó veel organisaties of ‘interest groups’ die hun thema in het curriculum willen voegen dat je er moeilijk tussenkomt. Om die reden hebben wij een visiestuk geschreven samen met de werkgroep Jong in Europa – een groep enthousiaste scholieren/studenten die zich graag op inhoudelijke vlak willen bezig houden met jongeren en Europa. Dit visiestuk hebben wij verspreid naar onderwijs/Europa woordvoerders in de Tweede Kamer, maar hebben daar tot nu toe helaas weinig reactie op mogen ontvangen. De lobby voor meer burgerschapsonderwijs over Europa hebben we met oog op de verkiezingen even stil gezet, maar hopen we volgend jaar weer op te gaan pakken.

Max van der Breggen | Jongerenvertegenwoordiger Europese Zaken I Kromme Nieuwegracht 58 I 3512 HL Utrecht I T 030 230 35 75 | M 06 3911 8674 | njr.nl/max | @JongerenvertegenwoordigersNJR

Activiteiten ProDemos gericht onderwijs over de EU

ProDemos organiseert Scholierenverkiezingen voor het Europees Parlement voor voortgezet onderwijs en mbo. In 2014 deden daar 6299 leerlingen en studenten aan mee. Voor het voortgezet onderwijs en het mbo zullen we rondom die verkiezingen ook een Onderwijskrant Actueel uitbrengen. Dit is een digitale lesbrief met een aantal werkvormen. Deze lesbrief gaat naar 3946 docenten.

We organiseren in 2019 5 of 6 verkiezingsfestivals op MBO-instellingen voor de verkiezingen voor het Europees Parlement. In 2017 hebben we rondom de Kamerverkiezingen 2 festivals georganiseerd met 3000 deelnemers, we gaan er dus vanuit dat we in 2019 meer MBO-studenten bereiken op meer festivals.

We geven gastlessen op het MBO en streven voor 2019 naar een bereik van 8000 studenten. Deze gastlessen gaan in de periode voor de Europese verkiezingen over Europa. Daarnaast zijn er gastlessen over de provinciale verkiezingen en over thema’s als democratie, rechtsstaat en rechtspraak. Ook komt er voor het MBO een toolbox First Time Voters waarmee docenten zelf lessen over Europa kunnen verzorgen. Een nieuw initiatief van ProDemos is dat we een verkiezingsvlog (laten) maken voor (en door?) MBO-studenten. Deze groep mag al (bijna) stemmen, maar is gemiddeld genomen minder dan leerlingen die na havo/vwo doorstromen naar het hoger onderwijs geneigd te gaan stemmen. Daarom richt ProDemos zich bij de Europese verkiezingen voor het onderwijs met name op deze doelgroep. Dit heeft daarnaast ook een pragmatische reden: in de bovenbouw van het voortgezet onderwijs wordt in mei veel tijd besteed aan werkweken, eindexamens en de voorbereiding van schoolexamens. Daarom heeft ProDemos ervoor gekozen voor het voortgezet onderwijs relatief meer te doen in de voorbereiding op de Provinciale Statenverkiezingen in maart.

Daarnaast hebben we al veel lesmateriaal over de Europese Unie. Zie bijvoorbeeld https://prodemos.nl/english/activities/prodemos-for-schools/eu-lesson-materials/ voor de Engelstalige versie van ons werkvormenboekje. Dit bevat de vertaling van een aantal van onze werkvormen, die ook in het Nederlands beschikbaar zijn voor scholen. Ook testen we volgend jaar met twee groepen leerlingen een programma waarbij zij de Europese instituties in Brussel bezoeken

Het Europa Direct Informatie Centrum (EDIC) voor de regio Den Haag is bij ProDemos gevestigd. In het voorjaar organiseert het EDIC een drietal World Cafés voor MBO-studenten, studenten uit het hoger en universitair onderwijs over de toekomst van Europa. Daarnaast bieden we voor MBO-studenten het simulatiespel over de chocoladerichtlijn aan. Ook het EDIC biedt gastlessen over Europa.

ProDemos, gesprekspartner: Coen Gelinck, Hoofd Educatie, c.gelinck@prodemos.nl

administrator_ebnKennis over Europa